Happy 2nd birthday!

Chú bé oe oe, 2 ngày tuổi đã biết hóng chuyện của Má giờ đã 2 tuổi rồi. Nhanh thật là nhanh. Con bây giờ đã là 1 cậu bé nhanh nhẹn, lăng xăng, hay chuyện, tò mò và cả bướng bỉnh nữa. Dõi theo từng ngày con lớn lên, Ba Má có biết bao nhiêu là niềm vui (và cả những lo lắng, băn khoăn nữa).

Hôm qua Má vào lớp tổ chức sinh nhật cho con sớm 1 ngày. Nhìn con chững chạc trong vai trò 'nhân vật chính', Má thương gì đâu. Con biết đứng lên: mời các bạn ăn bánh (cũng nhờ cô nhắc tuồng chút chút), tặng quà cho bạn rất nghiêm trang (chắp 2 tay xá xá cám ơn y như các ông cụ, hì hì), đọc thơ tặng các bạn. Má mê giọng đọc non nớt và điệu bộ lọng cọng của con quá: bắp cải non, nằm giữa ngủ...

Chiều nay Má đến dự buổi văn nghệ mừng Giáng Sinh ở trường con. Vừa tới nơi, nghe cô thông báo là con và bạn Atiso sẽ lên trình diễn 1 bài hát, Má hoảng hồn. Má biết là con nhát lắm, hay khóc nhè nữa. Lên sân khấu, không mẹ, không cô, Má sợ con làm ầm lên thì bể chương trình của cô hết. Nhưng cô có vẻ tự tin lắm, Má đành để cô tuỳ ý sắp xếp mà trong bụng hoang mang lắm.

Cô giáo giới thiệu tên con và Atiso, 2 đứa tỉnh queo đứng lên và đi lên sân khấu, con còn vói tay chụp lấy micro trong tay cô giáo, đưa lên miệng...ngậm. Má ngỡ ngàng không ngờ sau 2 tháng đi học con đã trở nên dạn dĩ như vậy. Cô hỏi Atiso tên gì, Atiso ngây thơ trả lời: con tên con. Thế là con đứng trên sân khấu cười hì hì, ra vẻ như ta đây biết là bạn sai rồi. Mặc dù tới khi cô hỏi tên con thì con hổng thèm trả lời luôn. Lúc đó Má nghĩ trong bụng: thôi lên được sân khấu không khóc nhè là giỏi rồi, chứ chẳng hy vọng gì biểu diễn đâu.

Ai dè, bạn Atiso dõng dạc hát: 1 con vịt..., con múa minh hoạ theo rất nhuyễn và chính xác, mặt hớn hở, chẳng sợ ai, chẳng khóc nhè gì hết. Má há hốc miệng, xém nữa là quên bấm máy quay phim luôn. Cả trường khen là 2 bạn nhà trẻ gần như nhỏ tuổi nhất trường mà dạn dĩ quá, làm tròn vai diễn hơn cả mấy anh chị lớp chồi luôn. Má vui quá chừng luôn. Hổng phải là Má ham con biểu diễn đâu, nhưng nhìn thấy con dạn dĩ Má mừng lắm. Nói theo ngôn ngữ của các bác nhà ta thì hôm nay Cá Heo 'đã lập được thành tích xuất sắc mừng ngày sinh nhật 2 tuổi' rồi. Nhưng lần sau phải đổi vai con ạ. Con hát cho bạn Atiso múa nhé. Con trai sao lại dành phần múa hả con?

Mừng con 2 tuổi, Ba Má chúc con luôn ngoan ngoãn, dễ thương. Chúc con ngày nào cũng khám phá được nhiều điều mới lạ hay ho.

Ba Má và em Hân hun con nhé!

Lời con trẻ (phần 2)...

...và chắc chắn là entry này sẽ còn kéo dài n tập theo từng ngày Cá Heo và Hân Hân lớn lên.

Thấy Má ăn cơm, Cá Heo mon men tới gần: con đút Mẹ (con tự động đổi sang kêu Má bằng Mẹ từ khi đi học). Thế là con cầm muỗng múc cơm, đút cho Má từng muỗng, sau vài muỗng con lại lấy khăn chùi miệng Mẹ, rất nhẹ nhàng và chăm chú. Lâu lâu 2 Má con đổi vai với nhau, con hả? Má ngồi yên lặng há miệng ăn từng muỗng cơm con đút, mắt rưng rưng, lòng hạnh phúc vô cùng.

Con lục trong thùng nước suối, lấy 2 chai, ôm chặt trong lòng, miệng nói: Ba 1 chai, Mẹ 1 chai. Con đi đến tủ, kéo hộc tủ ra, nhét 2 chai nước sâu vào bên trong, nói với dì Điệp: cất đây, chiều ba về uống. Má lại ngồi yên lặng ngắm con trong hạnh phúc.

Bác Vận bế con từ trên lầu xuống. Con reo to: con xuống nè, Ba Má ơi, con nè. Nghe con tự nói cả câu dài, đúng ngữ cảnh, Ba Má sướng quá, nhìn nhau cười tít mắt

Anh Hai đi chơi với Hân Hân!

Dạo này Má lười quá. Có biết bao nhiêu thứ phải update về 2 đứa tụi con mà Má cứ hẹn lần hẹn lữa. Hôm nay thứ 7, trời lạnh, Cá Heo và Hân Hân ngủ trưa muộn, Má phải tranh thủ thôi.

Cách đây 2 tuần cả nhà mình đi Phan Thiết chơi. Ba quyết định trưa thứ Tư, trưa thứ 6 cả nhà lên đường cùng với nhà chú Phú, cô Huỳnh Anh và bạn Bill. Gia đình chú Bình là chủ xướng nhưng cuối cùng lại ở nhà vì bạn Atiso bị sốt bất ngờ. Buồn thế, CH mất bạn quậy rồi. Lúc đầu Ba định cho Hân Hân ở nhà nhưng Má không chịu. Má đi chơi rồi ai ở nhà cho Hân bú tí chứ.

Vừa lên xe là CH đã liên tục phát thanh, 5 phút 1 lần, cùng 1 thông điệp: con đi tắm biển. Cả xe lúc đầu còn cười sau thì ai cũng phát mệt vì nghe cùng một thông tin lập đi lập lại. Nói cho sung vậy thôi chứ ra tới biển thì con sợ dúm dó người lại. Miệng lí nhí: sợ cát, sợ máy (con nghe tiếng sóng biển to quá cứ tưởng là tiếng máy gì đó, hahaha..). Rút cuộc đi biển mà toàn tắm hồ.

Lần này thì con dạn nước lắm rồi. Cái phao máy bay của cô Trang tặng tạm thời thất nghiệp, con không muốn ngồi phao nữa, tù túng lắm. Con thích đeo 2 cái phao tay, tự lội trong nước, tự do tự tại hơn

Cá Heo mê bơi lắm. Sáng ra chưa rửa mặt ăn sáng đã nằng nặc đòi: con đi tắm đi. Má giải thích phải rửa mặt, ăn sáng xong mới đi bơi được. Con ngồi phệt xuống đất và diễn bộ mặt bí xị thế này đây nè.

Rất trùng hợp. Đúng 1 năm trước, gia đình mình cũng đi nghỉ mát ở resort này. Lúc đó con còn bé xíu, lần đầu tiên xuống hồ, cười toe toét. 1 năm trôi qua, cùng 1 chỗ ngồi, mà con đã lớn nhiều lắm rồi. Về chiều cao, cân nặng thì không khác mấy (còi mà ), nhưng mà tính tình, nhận thức...thì khác nhiều lắm rồi

Trong lúc anh 2 tung tăng dưới hồ, thì em Hân nằm ngủ ngon lành trong gió biển và tiếng nhạc rộn rã của bài "Beautiful Sunday". Năm sau nhà mình đi nghỉ mát thì chắc em Hân đã có thể cùng con vùng vẫy dưới hồ rồi.

Entry for November 18, 2007

Tình cờ 'nhặt' được. Tặng em Phương nè....

Nơi này còn một câu chuyện vui chưa hết
tiếng cười chưa dứt
đêm chưa về sáng...

Nơi này còn cần một người để lau nước mắt
cần một tiếng thở dài đồng cảm
cần một cái lay vai thức tỉnh...

Nơi này còn những ngày thật ngắn
còn những đêm thật dài
còn những bình minh một người chưa thức giấc
những hoàng hôn một người đã chợp mắt...

Nơi này còn cần một giọng nói tha thiết
còn cần một tấm lòng thành thật
còn cần những ước mơ viển vông...

Nơi này còn một giấc ngủ bình yên
còn một cơn gió về thật nhẹ
còn một ánh trăng qua cửa...

Ở lại đi.
nơi này còn cần tất cả!

Thơ Nguyễn Phong Việt

Entry for November 13, 2007

Cá Heo ở nhà, mọi thứ rối tinh lên...

Cá Heo đi học, nhà vắng quá. Buồn quá!

Sao mãi mà chưa đến 11 giờ để đón con về, để lại phải chạy theo canh chừng, phải giật mình thon thót khi con trèo cầu thang, tới gần ổ cắm điện, tiếp cận em Hân...

Hoá ra niềm vui và hạnh phúc chính là từ cái đám rối tinh rối mù mà con gây ra.

Lời con trẻ

18 tháng Má còn lo là con chậm nói. Bây giờ thì con nói Má nghe hổng kịp luôn. Có những lúc ngồi trên xe đi đâu đó hay đang ở trong văn phòng, Má lại tự tủm tỉm cười 1 mình khi nhớ những câu nói ngô nghê, ngộ nghĩnh của con.

Mấy hôm nay thì con đi học ngoan rồi, tự giác rồi. Nhưng những hôm trước, sáng nào con cũng nhì nhằng với Má rất bài bản: Má, con đi công viên - được, đi ăn sáng - được, đi ông Nội - được, đi học - khóc! . Má cố làm mặt nghiêm: khóc cũng phải đi thôi con. Khi con vừa theo bác Vận ra khỏi nhà, Má và dì Điệp lăn ra cười. Bây lớn mà đã biết lý sự rồi. Có 1 sáng con ỉ eo: con không đi học, ở nhà ăn đám cưới ông Ngoại. Hahaha, ông Ngoại nghe xong sợ hết hồn, tưởng đâu bị ép hôn. Ý của con là, ở nhà đi ăn đám cưới với ông Ngoại vì lâu lâu lại thấy ông Ngoại mặc đồ đẹp nói là Ngoại đi đám cưới. Con nói tắt, thiếu chữ 'với' làm ông Ngoại...mắc cở!

Em Hân khóc, con dỗ em rất dịu dàng: Em Hân ơi, đừng 'hóc' nữa, Hai nè. Cả nhà ai cũng xúc động hết.

Mỗi lần thấy ba mặc quần short, mở tủ giày là con lon ton chạy đến lấy dùm đôi giày thể thao miệng lẩm bẩm: ba đi thể dục, phẻ (khoẻ)!

Mỗi lần ngồi xe hơi, con cứ đòi mở cửa xe, sau vài lần được Má đả thông tư tưởng, bây giờ cứ lên xe là con tự dạy mình: xe dừng mở ra, xe chạy đừng đừng, má mở được, con mở té. Nghe cứ như là đồng dao...tự biên ấy.

Còn nhiều lắm. Mỗi lần nghe con nói, má lại tự nhủ phải ghi lại mới được. Nhưng bữa nay ngồi viết entry này tự dưng quên mất tiêu. Má hư hén.

Sáng nay cũng mới có một câu nói dễ thương tự phát (có nghĩa là hổng biết ai dạy và hổng biết con nghe lóm từ lúc nào). Sáng dậy, con khóc: má ơi, đau chim. Sau đó con xin: con đi tè. Vào toilet, con không tè được mà cứ than đau. Má đang loay hoay kiểm tra xem có gì bất thường không thì bất thình lình Má nghe con lẩm bẩm: ráng đi, ráng đi, ngước lên Má thấy con đang bậm môi cố đi tiểu và tự động viên mình ráng đi. Má thương rớt nước mắt. Cũng may là cuối cùng không có gì trầm trọng.

Từ khi con biết nói, Má phải cẩn thận hơn trong lời ăn tiếng nói của mình. Cẩn thận vậy mà lâu lâu cũng có hạt sạn. 'Má ơi, ông già đâu rồi' (con xem TV rồi tự hỏi), chưa kịp trả lời, con nói luôn 'ông già biến rồi'. Sợ chưa? Lâu lâu, buồn buồn, con hét to: bác Vận đi đi, Má của con (có khi còn 'khuyến mãi' thêm 1 câu nữa: con đuổi! Nghe thì thương vì biết con muốn giành Má cho riêng mình nhưng phải nghiêm mặt vì cách nói chuyện của con nghe hỗn quá. Thỉnh thoảng Má lại hoảng hồn lục tìm trong trí nhớ xem con học những từ kỳ kỳ như vậy từ ai và từ đâu.

Lúc con thôi nôi, cô Diễm chỉ Má khi cúng dùng 1 bông hoa chạm vào miệng con và nói: miệng con có duyên, nói ra bông ra hoa, ra tiền ra bạc. Tiền bạc, bông hoa đâu không thấy. Má chỉ thấy niềm vui tràn đầy mỗi khi con bi bô.

Má cứ mong tới ngày em Hân cũng biết bi bô như con. Nghe 2 anh em líu lo với nhau chắc là vui lắm.

Quà của cô Hạnh

Vào thăm blog nhà mình, đọc bài 'Con đi học' Má viết cho con, cô Hạnh nảy ra tứ thơ này tặng cho con nè. Hổng biết sau này lớn lên con đọc thấy sao, chứ Má nãy giờ cứ rưng rưng xúc động. Nói theo ngôn ngữ của ngành research mà Má đang theo đuổi thì cô Hạnh đã nắm đúng insight của bà mẹ trẻ (hmm...hơi trẻ trẻ thôi) lần đầu đưa con đến trường (Má tự hứa là hạn chế tối đa việc dùng tiếng Anh trong blog của tụi con, nhưng hổng có chữ nào hay hơn chữ insight hết. Má sẽ giải thích nghĩa của chữ insight cho con sau). Cám ơn cô Hạnh nhiều nhiều

Con đến trường, nhà mình bỗng buồn tênh

Vắng tiếng con cười, tiếng con khóc mè nheo

Nhớ ngày nào con níu chân đòi bế

Nay đã vững vàng, đùa giỡn trèo leo

Mẹ đứng bên ngoài lấp ló dõi theo con

Chẳng muốn rời con, nhưng giả đò nghiêm nét mặt

Ngoảnh bước bỏ đi, dẫu biết rằng con khóc

Lòng cố dặn lòng không được khóc theo con!

Con đến trường, học bao điều mới lạ

Xa mẹ – một mình – những phút đầu tiên

Ngoan con nhé, vâng lời cô con nhé

Mẹ nhớ con nhiều – mình cùng lớn con nha

Con đi học

Không phải là Tôi Đi Học của nhà văn Thanh Tịnh nhé. Vì 'tôi' chưa biết tự viết tản văn đâu và 'tôi' cũng chưa hiểu rõ khái niệm đi học lắm.

Sáng ngày 18 tháng 10, con thức dậy, bị Má dụ ngọt: thay đồ đẹp Má dẫn sang trường Chuyện Nhỏ chơi. Con hớn hở hưởng ứng: đi đi, Má bế con đi. Hehe, mắc bẫy rồi nhé. Con hào hứng đánh răng rửa mặt, thay đồ và mang ba lô vào. Con bye bye mọi người rất hùng dũng: Ông nhà (là nói tắt của Ông ở nhà đó), Bác Vận nhà, Ba nhà...con đi học (kèm thêm một câu khuyến mãi gây choáng là Má đi trường đời). Thế là 2 má con tung tăng ra khỏi nhà.

Đến cổng trường, con bắt đầu cảnh giác, bám chặt lấy Má, nhưng thấy xe hơi thích quá, tụt xuống leo lên ngồi. Má được ở trường với con trong 1 tuần. Có Má nên con khá ngoan, ăn nhanh, tự xúc, tập uống ly (vụ này ở nhà tập 3-4 tháng hổng xong, tới trường 5 phút là thành thạo, chứng tỏ là ở nhà con nhõng nhẽo nhé). Con chơi rất vui, còn đầu têu cho các bạn nhảy tưng bừng theo nhạc nữa. Nhưng tới 9 giờ là con bắt đầu ỏng ẹo: Má ơi, về bác Vận. Má làm lơ, con lại rù rì: Má, về nhà ba Thanh. Cô giáo tội nghiệp quá, nháy mắt với Má cho về sớm. Ông Ngoại nghe chuông cửa, mở ra thấy cháu về sớm, vội vàng hỏi: quậy quá, cô không nhận hả?

1 tuần sau đó, con bắt đầu rên rỉ mỗi sáng: 'con đi học khóc'. Nhưng con trai Má cũng ngoan lắm, miệng thì hù Má vậy nhưng vẫn ngoan ngoãn ra xe (mặt có hơi rầu rầu 1 chút). Chắc con cũng biết tính Má, cưng thì rất cưng nhưng kỷ luật cũng nghiêm lắm, có hù Má cũng hổng xong nên thôi cứ chấp hành 'quân lệnh' cho xong. Con vào lớp khóc nhiều mỗi lần Má và bác Vận lánh mặt đi cho con quen dần với lớp và cô giáo. Nghe con khóc gọi Má Ti ơi, Má xót ruột lắm Nhưng trước sau gì cũng phải đi học thôi, bây giờ xót con dẫn về sau này lại càng khó dẫn con đi hơn.

2 hôm nay thì con ngoan rồi. Bác Vận ngồi dưới sân con lên lớp. Thỉnh thoảng vẫn mếu máo tìm nhưng bắt đầu vào khép mình vào khuôn khổ nhà trường rồi. Xã hội thu nhỏ đầu tiên của con đó. Con tập tự mình thích nghi nhé. Nhìn các bạn đánh con, Má đau lắm. Nhưng Má để con tự giải quyết (mà con có hiền đâu, Má cũng vài lần bắt gặp con bấu bạn rồi, Má phải chạy tới gỡ tay con, giải thoát cho bạn mà), có phải lúc nào Má cũng ở bên con giải quyết giúp con mọi việc được đâu. Gần 2 năm trời làm con 1, con được ông cưng, Ba Má nâng niu, bác Vận chìu nên con bắt đầu có dấu hiệu nhõng nhẽo. Dù Má cố gắng 'rèn luyện', con vẫn ỷ lại bác Vận trong 1 số việc. Má mong con sẽ độc lập, mạnh dạn hơn khi tới trường. Con là anh 2 rồi mà.

Nói chứ, từ lúc đi trường, con học được nhiều kỷ năng mới, con tự làm được khá nhiều việc. Tự xúc ăn gọn gàng hơn, biết uống bằng ly rồi, đi tiểu đã biết gọi (dù còn vài lần quên), đi siêu thị hay quán ăn với Má, con bớt nhút nhát bám rịt lấy Má. Từ từ con sẽ giỏi hơn nữa hén.

Ngày mai con sẽ ở trường một mình hoàn toàn. Má chỉ đưa con đến cổng trường thôi. Má sẽ nhớ con lắm. Má nhớ có ai đó đã từng khuyên Má: cả mẹ lẫn con đều cần khoảng không gian riêng để 'lớn'. Lúc đó Má không hiểu, con lớn thì đúng rồi. Sao cả Má cũng lớn? Giờ Má mới hiểu, thắng được sự yếu mềm của tình mẹ để cho con tự lập một mình không phải dễ (và không phải bà mẹ nào cũng 'lớn' được trong việc này). Con biết không, muốn nghiêm khắc với con, Má phải nghiêm khắc với bản thân mình trước đó. Chứ nếu không, bữa đầu tiên trốn dưới sân, nghe con khóc, Má chỉ muốn chạy lên lớp bế con về thôi. Nhìn con khóc sưng cả mắt, khàn cả giọng, Má cũng khóc theo.

Chúc con đi học vui vẻ. Má con mình cùng 'lớn' nhé!

Em Hân ơi, Hai nè

Má yêu câu nói này của con quá chừng Cá Heo ơi (chính là title của entry này đó).

Trước khi Hân Hân về nhà, Má cứ nơm nớp lo sợ con sẽ ghét em, ganh tỵ với em. Nào ngờ, vừa nhìn thấy em, con đã cười tít mắt, con sán tới gần em, vuốt tay em và bẽn lẽn gọi: em Hân ơi. Má thở phào nhẹ nhõm, Ba cười tủm tỉm, cả nhà thích thú. Từ hôm đó trở đi, con thích quấn quít bên ghế nôi của em, lúc thì: nựng em 1 chút, lúc thì: hun em mà, lúc thì: cho con bế em Hân chút. Còn bé nên cách thể hiện tình cảm của con lắm lúc làm Má lên ruột. Con thích gõ đầu em và hát: tùng cắc tùng. Con còn thích dụi đầu vào mặt em (mà không biết rằng con có thể làm em ngạt vì che mũi em). Má không dám phản ứng mạnh sợ con buồn vì con yêu em mà nhưng mỗi lần con lượn lờ tới chỗ em là Má lại phải đề cao cảnh giác.

Nói thế thôi chứ Má hãnh diện lắm. Các con thương yêu nhau là niềm vui lớn nhất của cha mẹ rồi còn gì. Dạo này con biết 'chức danh' mới của mình rồi nhé: Anh Hai. Má gọi: anh 2 ơi lấy dùm Má rổ tả của em là con hớn hở bưng rổ tả tới (không quên thò tay khoắng lung tung trong rỗ, báo hại Má phải xếp lại nhưng Má vẫn thích nhờ). Đi học về, con gọi cửa, không thèm Má Ti ơi hay ông Ngoại ơi nữa mà là em Hân ơi. Vào tới nhà là liên miệng: em Hân đâu rồi. Chưa kịp mở giày con lao ngay vào chỗ em: em Hân ơi, Hai nè. Con có biết Má xúc động lắm mỗi lần con thì thầm với em câu đó không. Em Hân chưa biết nói, nhưng Má biết em Hân cũng vui lắm vì được con thương yêu đó. Chừng 1 năm nữa thôi, em Hân sẽ trả lời con vậy nè: Hai ơi, Hân Hân nè. Tưởng tượng vậy là Má thấy sướng quá chừng luôn.

Con tên là Gia Hân

Gia Hân gõ cửa vào nhà mình vào ngày 7 tháng 9 năm 2007 sau một cuộc phẫu thuật nhiều bi hài của Má. Do 1 tính toán hơi quá cẩn trọng đến mức sai lầm của bác sĩ, Hân chào đời hơi sớm và hơi nhẹ kí. Con chỉ có 2.370kg thôi. So với trọng lượng 4kg lúc mới sinh của anh 2 thì Ba Má không thể nào không sốc khi nhìn thấy con. Con nhỏ xíu và mỏng manh lắm. Con thở yếu nên phải nằm ở NICU - phòng săn sóc sơ sinh đặc biệt. Ba Má cứ tưởng chừng vài ngày thôi. Thế mà mọi việc kéo dài tới 23 ngày. Con được xuất viện chỉ ít hôm là tới ngày đầy tháng luôn.

Thôi, Má không nói chuyện không vui nữa nhé. Mọi việc đã qua rồi.

Ba Má đặt tên con là Gia Hân (tên này là do Ba chọn đó, Má mất quyển ưu tiên vì lần trước Má đã được đặt tên cho anh 2 rồi). Ba Má mong rằng sự ra đời của con sẽ mang đến thêm niềm vui cho gia đình nhỏ của mình (Gia là thêm và Hân là vui mà). Dù những ngày đầu không được suôn sẻ lắm nhưng nhìn con ngày càng khỏe mạnh và xinh xắn hơn, nhìn anh 2 yêu thương và trìu mến với con, Má thấy Ba chọn tên này cho con thật là hay. Những ngày đầu con không khỏe, Ba Má nhờ một thầy phong thủy đặt thêm tên may mắn cho con, thầy đặt con là Huỳnh. Nhưng bây giờ Má lại thích gọi con bằng cái tên kép Hân Hân.

Lẽ ra thì Má phải viết entry này sớm hơn. Nhưng bận rộn với việc chăm sóc con, tới giờ Má mởi rảnh để viết cho Hân Hân đây. Còn 1 tuần nữa là con được 2 tháng rồi. Con may mắn hơn anh 2 là được bú sữa Má gần như hoàn toàn (lúc sanh anh 2 Má chẳng có kinh nghiệm gì, lóng ngóng thế nào mà mất sữa sớm quá, tội anh 2 lắm). Không biết có phải nhờ vậy mà con tăng trưởng khá tốt so với thể trạng mỏng manh ban đầu.

Má luôn mong mọi điều tốt nhất cho Cá Heo và Hân Hân của Má, dù điều đó có làm cho Má mệt mỏi và cực khổ đến thế nào cũng được.

Hân Hân ráng khỏe, lên cân đều và mau lớn để cùng chơi với anh 2 nha.